بررسی کارایی مدل پنج عاملی فاما و فرنچ در پیش بینی بازده سهام (مطالعه موردی : بورس اوراق بهادار تهران)

بررسی کارایی مدل پنج عاملی فاما و فرنچ در پیش بینی بازده سهام (مطالعه موردی : بورس اوراق بهادار تهران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد دهاقان، دهاقان، ایران

2 کارشناس ارشد مهندس مالی، واحد دهاقان ،دانشگاه آزاد اسلامی ، دهاقان، ایران

چکیده

با توجه به رشد و توسعه بازارها و ابزارهای مالی‌، پیچیدگی‌های بازارهای مالی و تخصصی شدن مقوله سرمایه‌گذاری‌،‌ سرمایه‌گذاران و شاغلان بازارهای مالی نیازمند ابزارها‌،‌ روش‌ها و مدل‌هایی هستند‌که در انتخاب مناسب ترین پرتفوی به آن ها یاری دهد. این امر موجب شد که نظریه ها ، مدل ها ، و روش‌های گوناگونی برای قیمت‌گذاری دارایی‌های مالی و محاسبه پیش‌بینی نرخ بازدهی سهام‌، مطرح شده و هر روز در حال توسعه و تغییر باشد. یکی از این مدل‌ها ،‌ مدل سه عاملی فاما و فرنچ می‌باشد که طی دو دهه اخیر مورد توجه محققین قرار گرفته است. مدل پنج عاملی فاما و فرنچ علاوه بر مدل سه عاملی شامل دو عامل سودآوری و سرمایه گذاری است.
هدف این پژوهش آزمون مدل پنج عاملی فاما و فرنچ در تبیین بازده سهام است. به منظور دستیابی به اهداف پژوهش 5 فرضیه تدوین گردیده است، برای نمونه‌گیری از روش حذفی سیستماتیک استفاده شده ودر مجموع 182 شرکت در فاصله زمانی سال های 1387 تا 1393در بورس اوراق بهادار تهران انتخاب گردید. برای آزمون فرضیه‌ها از رگرسیون پانلی استفاده گردیده است. نتایج حاصل از این پژوهش آشکار می‌سازد که عوامل بازار، اندازه شرکت وسودآوری و سرمایه‌گذاری بر بازده‌سهام تأثیر ‌مثبت ومعنی‌داری داشته، اما ‌عامل ارزش ( نسبت B/M ) بر بازده تأثیر ‌منفی و معنی‌داری دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Performance evaluation of the five-factor model of Fama and French in predicting stock returns (Case Study: Tehran Stock Exchange)

نویسندگان [English]

  • sayyed mohammad reza davoodi 1
  • Hadi Saber Esfahani 2
1 Assistant Professor, Department of Management, Islamic Azad University, Dehaghan Branch, Dehaghan, Iran
2 Master of Financial Engineering, Dehaghan Branch, Islamic Azad University, Dehaghan, Iran.
چکیده [English]

Due to markets growth, financial instruments, complexity of financial markets and advancements in category of investments, investors and workers at financial market are in need of tools, methods and models which help them in selecting the most appropriate portfolio. Due to this need, various theories, models and methods were suggested to price the financial assets and calculate the rate of stock returns and they are developing everyday. One of these models is the three factor model of Fama and French which has been under the focus of researchers during the last two decades. Five factor model of Fama and French has the factors of three model factor of Fama and French and it also includes profitability factor and investing factor. Recently (2014), the two researcher developed their previous model and suggested a new model.
The aim of this study is to evaluate and explain the five factor model of Fama and French stocks returns. In order to achieve the goal of this study, 5 hypotheses have been considered. A systematic elimination method has been used to sample and the total of 182 companies have been selected in Tehran stock exchange between 1387 to 1393. To examine the hypotheses, regression panel has been used. The results of the studies shows that market factors, firm size and profitability have positive and meaningful effect on stock returns, but the factor of value (ratio of B/M) has a significant negative impact on returns.

  1. آقا بیگی، مهدی. (1385)." مقایسه مدل قیمت‌گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای و مدل سه عاملی فاما و فرنچ در توضیح نرخ بازده مورد انتظار سرمایه گذاران"، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی.
  2. اسدی غلامحسین، اسلامی بیدگلی سعید. (1392)." مقایسه عملکرد یکساله سهام ارزشی و سهام رشدی با استفاده از روش تشکیل پورتفولیو بر اساس اوزان تصادفی"، فصلنامه مهندسی مالی و مدیریت اوراق بهادار، شماره 14،ص 23- 48.
  3. اشراق نی‌ای جهرمی، عبدالحمید وکامیار نشوادیان. (1387)." آزمایش مدل سه عاملی فاما و فرنچ در بورس اوراق بهادار تهران" . مجله علمی پژوهشی شریف، ش 45.
  4. ایزدی نیا، ‌ناصر، ابراهیمی، محمد و حاجیان نژاد، امین (1393)." مقایسه مدل اصلی سه عاملی فاما و فرنچ با مدل اصلی چهار عاملی کارهارت در تبیین بازده سهام شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران"، فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت دارایی و تأمین مالی. سال2، شماره 3، صفحات 17- 28.
  5. بابالویان، شهرام، مظفری، مهردخت. (1395)، "مقایسه قدرت پیش بینی مدل پنج عاملی فاما و فرنچ با مدل‌های چهار عاملی کارهارت و- q عاملی  HXZ در تبیین بازده سهام"، فصلنامه علمی پژوهشی دانش مالی تحلیل اوراق بهادار سال نهم، شماره سی‌ام تابستان 1395 .
  6. خانی عبدالله، ابراهیم زاده آسو. (1390) "آزمون مدل شرطی چند عاملی CAPM در بورس اوراق بهادار تهران" فصلنامه بورس اوراق بهادار تهران، شماره 16، ص 31- 55.
  7. حزبی، هاشم و صالحی، اله کرم(1395)، "مقایسه قدرت توضیح دهندگی مدل چهار عاملی کارهارت و مدل پنج عاملی فاما و فرنچ در پیش بینی بازده مورد انتظار سهام"، مجله مهندسی مالی و مدیریت اوراق بهادار شماره بیست و هشتم/پاییز 1395.
  8. صادقی شریف، سیدجلال وتالانه،عبدالرضا و عسکری راد،حسین(1392)،"بررسی اثر مومنتوم بر توان توضیح الگوی سه عاملی فاما و فرنچ با داده‌های بورس تهران". مجله دانش حسابداری/سال چهارم/ش 12/ص89- 60..
  9. طارمی، مریم (1385). "آزمون مدل سه عاملی فاما و فرنچ در بورس اوراق بهادار تهران جهت پیشبینی بازده سهام"، پایاننامة کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا.
  10. عباسی، ابراهیم و غفار غزلجه (1391)" .آزمون تأثیر الگوی سه عاملی فاما و فرنچ در پراکندگی بازده 2سبد سهام"، دانش حسابداری، ش.11و، ص 161- 180.
  11. مجتهد زاده، ویدا و مریم طارمی (1384)." آزمون مدل سه عاملی فاما و فرنچ در بورس اوراق بهادار تهران جهت پیش بینی بازده سهام ." پیام مدیریت ، زمستان84 و بهار 85،ص 109- 132.
  12. وکیلی فرد، بدریان ، ابراهیمی (1396)،" مقایسۀ الگوی پنج عاملی فا ما و فرنچ با الگوی چهارعاملی کارهارت در تبیین بازده سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران"، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت دارایی و تأمین مالی.
  • Anderson, K and Brooks, C. (2005). "The Long-Term Price-Earnings Ratio", Journal of Business Finance & Accounting, Vol 33, Issue 7, pp 1063–1086.
  • Bartholdy, Jan and Paula Peare, (2003). "Estimation of expected return: CAPM vs. Fama and French", International Review of Financial Analysis, 14, pp. 407-427.
  • Carhart, Mark M, (1997). "On Persistence of Mutual Fund Performance", The Journal of Finance, Vol 52, Issue 1, pp 57-82.
  • 16-‌ Chiah, D. C. (2015). A better model? "An empirical investigation of the Fama-French" . Electronic‌‌ copy available at: http://ssrn.com/abstract=2545379, 1-34.
  • Chen, Nai-Fu (1983). "Some Empirical Tests of the Theory of Arbitrage Pricing", Journal of Finance , 38, 1393–1414.
  • Cooper, M.J., H. Gulen and M.J. Schill.(2008)." Asset Grow and the Cross-Sectionof Stock Returns", the Journal of Finance.4: 1609-1651.
  • Fama, E, F and French, K, R. (1993). "The Cross section of Expected Stock Returns", Journal of Finance,Vol 47, pp 427-465.
  • Fama, E. F., French, K. R. (2012), "Size, Value and Momentum in International Stock Returns", Journal of Financial Economics, , 105, 457-472.
  • Fama, E. F and French, K. R. (2014). "A Five-Factor Asset Pricing Model", Journal of Financial Economics, Vol. 116, pp 1–22.
  • Franke, S. M. (2015). "New asset pricing factors and expected bond‌returns". http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2569565, 1-74.
  • Hubinette,n. ,and Jonsson,G.(2011). "An Alternative Four-Factor Model,Master Thesis in Finance",Stockholm School of Economics.
  • Hou, K., Xue, C. and Zhang, L. (2012). "Digesting anomalies: An investment Unpublished Working Paper". The Ohio State University.
  • Hou, H., Xue, C. and Zhang, L. (2014), "A Comparison of New Factor Models", National Bureau of Economic Research.
  • Markovitz, H. (1952). "A property of Bessel functions and its application to the theory of two rheometers". Journal of Applied Physics, 23(10), 1070-1077.
  • Maxim, Caudia A. (2015), "The evaluation of CAPM, Fama-French and APT models on the Romanian capital market", Applied Financial Research (DASI).
  • Novy-Marx, R., (2013). "The other side of value: The gross profitability premium". Journal of Financial Economics 108, 1-28.
  • Nusret C. (2015), " the Five-factor Fama-French Model: International‌ Evidence",Available at SSRN: http://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract _id=2601662.
  • O'Brien, M., Brailsford, T., Gaunt, C.,(2010) "Interaction of size, book-tomarket and momentum effects in Australia", Accounting & Finance,50(1), 197-220.
  • Racicot, F. and Theoret, R. (2015), "The q-factor Model and the Redundancy of the Value Factor: An Application to Hedge Fund", www.cifo.uqam.ca/publication/pdf/ 2015-03.pdf.
  • Sharpe, W. F. (1964). "Capital Asset Prices: A Theory of Market Equilibrium under Conditions of Risk", Journal of Finance, Vol. 19, Issue 3, pp 425-442.
  • Rogers, P., Favato, V., & Securato, J. R. (2008). "Efeito educacao financeira no processo de tomada de decisoes em investimentos: um estudo a luz das financas comportamentais". In II Congresso ANPCONT-Associacao Nacional dos Programas de Pós-Graduacao em Ciencias Contabeis, Salvador/BA.
  • Shamim, M. A., Abid, Y., & Shaikh, E. A. (2014). "Validity of Capital Asset ricing Model in Pakistan’s Capital Market (Karachi Stock Exchange)". Journal of Emerging Issues in Economics, Finance and Banking.
  • Titman, S., Wei, K., Xie, F.,(2004)." Capital investments and stock returns". Journal of Financial and Quantitative Analysis 39, 677-700