طراحی سازوکار مشارکت سهامداران خرد در مدیریت شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران

ارضاء, امیرحسین; احمدی زمانی, فریبا

doi:10.22034/jse.2023.12120.2079

طراحی سازوکار مشارکت سهامداران خرد در مدیریت شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

امیرحسین ارضاء

فریبا احمدی زمانی

گروه مالی و بانکداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

10.22034/jse.2023.12120.2079

چکیده

هدف تحقیق طراحی سازوکاری برای افزایش مشارکت سهامداران خرد در اداره بنگاه‌های اقتصادی می‌باشد. از طریق این افزایش، بهبود حاکمیت شرکتی، کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و افزایش آگاهی سهامداران خرد اتفاق می‌افتد. این تحقیق پس از مطالعات کتابخانه ای، از طریق پرسشنامه و نظرسنجی از خبرگان و سهامداران خرد به ارائه مدل مشارکت سهامداران خرد در مدیریت شرکتهای بورسی و فرابورسی پرداخته و از طریق روش دلفی فازی مدل تایید گردید. در مدل پیشنهادی سهامداران خرد می‌توانند حق رأی خود را در زمان نزدیک به مجمع سالیانه از طریق نهاد واسط خریدوفروش کنند. بنابراین طی این فرایند سهامدارانی که تمایل دارند از قدرت اعمال رأی بیشتری در مجامع برخوردار باشند، حق رأی دیگر سهامداران خرد را خریداری می‌نمایند. علاوه بر این قادر هستند با استفاده از بستر فراهم‌شده در مدل پیشنهادی به‌وسیله ائتلاف رأی خود، یک نماینده از بین خودشان جهت حضور در هیئت‌مدیره شرکت‌ها انتخاب کنند. با پیاده‌سازی چنین سازوکاری به‌طورکلی امکان اخذ 511 کرسی هیئت‌مدیره توسط سهامداران خرد در شرکت‌های بورسی و فرابورسی امکان‌پذیر خواهد شد. نتایج تحقیق نشان داد مدل پیشنهادی موجب افزایش انگیزه سهامداران خرد جهت شرکت در مجامع، افزایش آگاهی سهامداران و ارتقاء شفافیت خواهد شد.

کلیدواژه‌ها

حق رأی

هیئت‌مدیره

حاکمیت شرکتی

سهامداران خرد

عنوان مقاله English

Mechanism for retail shareholders to participate in the management of companies listed on the Tehran Stock Exchange and Iran Fara Bourse

نویسندگان English

Amir Hossein Erza

Fariba Ahmadi Zamani

Department of Finance and Banking, Faculty of Management and Accounting , Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.

چکیده English

The purpose of the research is to design a mechanism to increase the participation of retail shareholders in the management of enterprises. Through this increase, the improvement of corporate governance, the reduction of information asymmetry and the increase of the awareness of retail shareholders happen. After library studies, this research presented a model of participation of retail shareholders in the management of listed companies through a questionnaire and a survey of experts and retail shareholders, and the model was confirmed through the fuzzy Delphi method. In the proposed model, retail shareholders can buy and sell their voting rights close to the annual meeting through a SPC. Therefore, during this process, the shareholders who want to have the power to exercise more votes in the annual meeting, buy the voting rights of other retail shareholders. In addition, they are able to choose a representative from among themselves to be on the company's board of directors by using the platform provided in the proposed model through their voting coalition. By implementing such a mechanism, it will be possible to obtain 511 board seats by retail shareholders in listed companies. The results of the research showed that the proposed model will increase the motivation of retail shareholders to participate in meetings, increase the awareness of shareholders and improve transparency.

کلیدواژه‌ها English

voting rights

board of directors

corporate governance

retail shareholders

ابراهیمی سروعلیا، محمد حسن؛ امیری، میثم؛ ارضاء، امیرحسین و سعیدی. حسین (1401). آثار رفتار توده وار سرمایه‌گذاران نهادی بر بی‌قاعدگی‌های بازار سرمایه ایران. فصلنامه بورس اوراق بهادار، 15(58), 121-140.

برارنیا ادبی، قربان؛ بشیری، ندا و حسینی مقدم، روحالله (1394). مجمع مجازی سهامداران در خدمت اصول راهبری شرکت‌ها ارائه مدلی برای شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، نشریه حسابدار رسمی ، 12 (29): 77-83 .

حسینی، علی و شفیعزاده، بهاره. (1397). تبیین مدلی برای حمایت از حقوق سرمایهگذاران با تأکید بر سازههای حسابداری. فصلنامه بررسیهای حسابداری و حسابرسی، 26(2) : 193-216 .

دهقان خاوری، سعید؛ میرجلیلی، سید حسین؛ عبدالرحیمیان، محمد حسین و عزیزیان، مصطفی. (1400). تحلیل تأثیر ابعاد راهبری شرکتی بر مؤلفه های تصمیمات مدیریت مالی شرکت (مورد مطالعه: بورس اوراق بهادار تهران). فصلنامه بورس اوراق بهادار, 14(55), 233-257.

سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، (1393). اصول حاکمیت شرکتی ، رهبری خرازی، مهسا، تهران: نشر بورس (وابسته به شرکت اطلاع‌رسانی و خدمات بورس)، چاپ سوم.

ستوده تهرانی، حسن (1388)، حقوق تجارت، تهران، نشر دادگستر، چ1، ج2، ص77.

ندری، کامران و حسینی، محمدرضا (1394). تأثیر حمایت از حقوق مالکیت سهامداران خرد بر ارزش بازار سرمایه کشورهای منتخب با استفاده از روش پانل دیتا، توصیههایی برای قوانین و مقررات بازار سرمایه ایران. دو فصلنامه علمی-پژوهشی تحقیقات مالی اسلامی، 4(8): 186-159 .

Bararnia Adabi. Gh, Bashiri. N, Hosseini Moghadam. R. (2015). The Virtual Annual General Meeting of Shareholders Serves the Principles of Corporate Governance, Providing a Model for Companies Admitted to the Tehran Stock Exchange, Journal of Iranian Association of Certified Public Accountants, 12(29):77-83. (In Persian)

Basak. S, Chabakauri. G, Yavuz. D. (2019). Investor Protection and Asset Prices. The Review of Financial Studies, 32 (12): 4905–4946, doi: 10.1093/rfs/hhz038.

Dehghan Khavari, Mirjalili, Abdorrahimian, Azizian (2021), Analysis of the effect of corporate governance dimensions on the components of corporate financial management decisions (The case of Tehran Stock Exchanges, Journal of Securities Exchange, 14(55): 233-257, doi:10.22034/jse.2021.11512.1649 . (In Persian)

Ebrahimi Sarveolia. M, Amiri. M, Erzae. A, Saeedi. H (2022). The Effects of Institutional Investors Herding on the Performance of Iran Capial Market Anomalies, Journal of Securities Exchange, 15(58): 121-140. (In Persian).

Ghosh, A.; Morita, H.; and Nguyen, X. 2018. Technology spillovers, intellectual property rights, and export-platform FDI. Journal of Economic Behavior & Organization, 151: 171-190, doi: 10.1016/j.jebo.2018.03.016.

Nadri. K, Hosseini. M. (2015). The effect of protecting the property rights of retail shareholders on the market value of selected currencies using the panel data method, recommendations for the laws and regulations of Iran's capital market, Islamic Financial Research Journal, 4(2): 159-186. (In Persian).

Organization for Economic Cooperation and Development, (2014). OECD principles of corporate governance, c1999, Rahbari Kharazi. M. Bourse publications, Third edition. (In Persian).

Hosseini. A, Shafizadeh. B (2019). Developing a Model for Protecting Investors' Rights with Emphasis on Accounting Constructs, Accounting and Auditing Review, 26(2): 193-216, doi: 10.22059/acctgrev.2019.277289.1008139. (In Persian).

Siekkinen. J. (2016). Value relevance of fair values in different investor protection environments, Accounting Forum, 40(1): 1-15, doi: 10.1016/j.accfor.2015.11.001.

Sotoodeh. H. (2009). Droit commercial, Dadgostar Publication, page 77. (In Persian).